Özel Eğitim Ve Rehabilitasyon

Özel Eğitim Nedir? Rehabilitasyon Merkezi Nedir, Yararları
Özel eğitim nedir, sorusunun cevabı bireyin gelişim yaşlarında uzmanların gözetimi altında yapılan değerlendirmeler sonucu, yaşıtlarına göre belirgin düzeyde sahip olduğu farklılıkları tespit edildiğinde, bireye özel önerilen eğitim programına verilen genel addır.
Bu özel eğitim programlarının uygulandığı kurumlara ise özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi denir.
Rehabilitasyon Merkezi Nedir?
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi, Rehberlik Araştırma Merkezleri (RAM) tarafından eğitsel tanılama ve değerlendirmesi yapılıp destek özel eğitim hizmetlerine gereksinimi olduğu belirlenen özel eğitime gereksinimi olan bireylere destek eğitim hizmeti veren özel öğretim kurumudur.
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinde Verilen Eğitimler
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinde, özel eğitime gereksinimi olan bireylerin gelişim özellikleri, performansları ve eğitim gereksinimlerine yönelik hazırlanan Bireyselleştirilmiş Eğitim Programları (BEP) doğrultusunda bireysel, bireysel ve grup ya da grup eğitimi verilir. Bireysel eğitim özel gereksinimi olan bireylerin BEP’lerinde yer alan amaçlara göre özel yöntem ve araç-gereçler kullanılarak yürütülür. Özel eğitime gereksinimi olan bireylere gerek duyulduğunda fizyoterapi, dil konuşma terapisi ya da ergoterapi hizmetleri de verilir. Grup dersleri için gruplar bireylerin; tanısı, yaşı, eğitim performansı ve öncelikli eğitim gereksinimi gibi durumları dikkate alınarak oluşturulur. Grup eğitimleri de BEP’de yer alan amaçlara göre verilir. Ayrıca ailelere çocuklarının eğitimine etkin bir şekilde katılım sağlayabilmeleri için aile eğitimi ve danışmanlığı hizmeti de verilir.
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinde aşağıda sıralanan tanı gruplarına ilişkin eğitim verilir:
Zihinsel Yetersizlik
İşitme Yetersizliği
Bedensel Yetersizlik
Görme Yetersizliği
Otizm ve Spektrum Bozukluğu/Yaygın Gelişimsel Bozukluk
Öğrenme Güçlüğü (Disleksi, Diskalkuli)
Dil Konuşma Güçlüğü
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu
Down Sendromu
Serebral Palsi
Duygu ve Davranış Bozuklukları
Özel Yetenek
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezine Gitmenin Yararları
Tipik gelişim gösteren bireyler birçok beceri ve davranışı çoğunlukla gözleyerek öğrenebilirken özel eğitime gereksinimi olan bireylere bu davranış ve becerileri öğrenirken daha yoğun desteğe gereksinim duyarlar. Örneğin tam kaynaştırma raporu ile akranlarıyla aynı ortamda eğitimine devam eden özel gereksinimi olan öğrenci bu ortamda akranlarının gelişimlerini takip etmekte zorlanabilir. Yukarıda belirtilen durumlarda bu bireylere Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinde gelişim özellikleri ve eğitim performanslarına uygun özel yöntem ve araç-gereçler kullanılarak destek özel eğitim hizmetleri sunulur. Bireyin yeterliliğine ve öğrenme hızına uygun eğitim alması eksik olduğu alanlarda daha fazla ilerlemesini sağlar ve böylelikle kendine güven, cesaret, başarılı olma duygusu gibi sosyal değerleri gelişir.
Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinin verdikleri eğitimler:
bedensel, zihinsel, işitme ve öğrenme gibi alanlarda yaşıtlarına göre eğitim anlamında geride kalan bireylere özel programlar uygulanan eğitim kurumlarıdır.
Tanımda geçen uygun ortamlarda sürdürülen eğitim ile özel eğitime gereksinimi olan öğrencinin en az kısıtlayıcı ortam ilkesine göre yerleştirilmesini ifade edilmektedir. En az kısıtlayıcı eğitim ortamı, öğrencinin akranlarıyla olabildiğince bir arada olduğu ve en üst düzeyde eğitim aldığı ortam anlamına gelmektedir. Aşağıdaki şekilde en çok kısıtlayıcı eğitim ortamından en az kısıtlayıcı eğitim ortamına kadar olan yerleştirme seçenekleri gösterilmektedir.
Özel Eğitim Kimleri Kapsar?
Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliğinde özel eğitime gereksinim duyan birey “bireysel ve gelişim özellikleri ile eğitim yeterlilikleri açısından akranlarından anlamlı düzeyde farklılık gösteren birey” olarak tanımlanmaktadır. Ülkemizde özel eğitime gereksinim duyan bireyler şu şekilde sınıflandırılmaktadır:
Zihinsel Yetersizlik (hafif, orta, ağır, çok ağır)
İşitme Yetersizliği
Görme Yetersizliği
Bedensel Yetersizlik
Otizm Spektrum Bozukluğu
Dil ve Konuşma Güçlüğü
Özel Öğrenme Güçlüğü
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu
Özel Yetenek
Süreğen Hastalık
Çoklu Yetersizlik